Programma 5 Sport, cultuur en recreatie

Zowel via de vele sportaanbieders en sportverenigingen in gemeente Harderwijk als via GA! Harderwijk, willen wij inwoners inspireren in beweging te komen om zo een gezonde leefstijl te bevorderen. Hierbij gaat het om: ontspanning, presteren, ontmoeten, gezelligheid, verbinding en gezondheid.

• We werken aan het verbeteren van de motorische vaardigheden van kinderen.
• We bevorderen een gezonde en actieve leefstijl, specifiek voor jongeren en senioren.
• We zetten in op voldoende sport- en beweegmogelijkheden in de wijk.
• We versterken de verbinding met zorg.
• We stimuleren talentontwikkeling. 

De meeste inwoners zijn prima in staat om uit eigen beweging te sporten of te bewegen. Maar meedoen aan sport en bewegen is niet voor iedereen vanzelfsprekend. Er moet voor iedereen ruimte zijn om te sporten en te bewegen, ongeacht iemands leeftijd, fysieke of mentale gezondheid, etnische achtergrond, geloof, seksuele geaardheid of sociale positie.

• We zetten in op kennisdeling en deskundigheidsbevordering.
• We stimuleren het aangepast sporten.
• We stimuleren inwoners in kwetsbare situaties om in beweging te komen 

Om alle kinderen te kunnen laten meedoen, nemen wij deel aan het Jeugdfonds Sport & Cultuur. Hierbij bieden wij ook de mogelijkheden voor het zwemdiploma A via het Zwemfonds. De gemeente biedt ook schoolzwemmen aan, waarin leerlingen uit groep 5 en 6 leren Reddend Zwemmen en Survivalzwemmen.

In de gemeente Harderwijk zijn zowel sportverenigingen als sportaanbieders actief. Voor de uitvoering van het sportbeleid, en omdat verenigd sporten op zich al waardevol is, zijn beiden van belang en zijn we met beide groepen in contact. Voor de sportverenigingen bieden we extra ondersteuning en advies, vanwege het belang van de sociale context van de vereniging, de inzet van vrijwilligers en de specifieke vragen die zij hebben.

• We adviseren en ondersteunen sport- en beweegclubs.
• We helpen sportverenigingen met het vrijwilligersbeleid.
• We helpen sportverenigingen met het professionaliseren.

Het uitvoeringsprogramma van de (nieuwe) beleidsnota sport en bewegen is leidend voor de inzet in 2027.

In 2027 wordt nieuw sportbeleid opgesteld, in samenwerking met de diverse partners in de gemeente Harderwijk.

• Het onderhouden van de buitensportaccommodaties op de diverse in Harderwijk en Hierden gelegen sportparken. Hiermee voldoen we aan de eisen van de sportbonden (o.a. KNAU, KNVB, KNHB) zodat de velden geschikt zijn om wedstrijden te spelen en te trainen.
• Het onderhouden en beheren/exploiteren van binnensportaccommodaties van de gemeente Harderwijk, inclusief het zwembad, waardoor deze aansluiten bij de ambities vanuit het sportbeleid. De accommodaties dienen te voldoen aan de eisen van het bewegingsonderwijs en zijn geschikt voor verenigingen om wedstrijden te spelen en te trainen. In nauwe samenwerking met GA! Harderwijk/Landstede stemmen we de roosters voor het bewegingsonderwijs en schoolzwemmen zo optimaal mogelijk af. We zetten bij de kiosk van het zwembad in op een gezonde horeca. 
• Groot onderhoud en verduurzaming van diverse gymzalen en sporthallen om de levensduur van de faciliteiten te verlengen en de kwaliteit te waarborgen. We focussen ons in 2027 op verdere energiebesparende maatregelen en kwaliteitsverbetering van de diverse binnensportaccommodaties.

In 2027 wordt extra aandacht besteed aan activering van bestaande sport- en beweegactiviteiten in de gemeente Harderwijk. Samen met GA! Harderwijk stimuleren wij het bewegen in de openbare ruimte. 

In 2026 is definitief het besluit genomen de bestaande sportzaal in Stadsweiden te vervangen door een sporthal. Dit in combinatie met de nieuwbouw van de school Alfons Ariens. In 2027 zal verder gewerkt worden aan de planvorming van dit project.

• Het onderhouden en beheren van openbare beweegplekken, zoals de kunstgrasvelden, het callisthenicspark, de skeelerbaan, skatebanen, pumptrackbanen en 3x3 veldje.
• Het stimuleren van laagdrempelige beweegmogelijkheden in de openbare ruimte, zoals beweegroutes, om het bewegen zo toegankelijk mogelijk te maken. Er wordt gewerkt aan uitbreiding van beweegroutes voor specifieke doelgroepen, denk hierbij bijvoorbeeld aan de Beweegroute Plus (senioren)

In 2027 wordt het uurloon van docenten stapsgewijs verder verhoogd tot marktconform niveau. Daarnaast is de popschool als organisatie bezig met een transitie die ervoor zorgt dat de organisatie past bij de inhoudelijke ontwikkelingen die het heeft doorgemaakt. Dit gebeurt onder de naam MPLIFI. Van een initiatief van enthousiaste popmusici is de Popschool uitgegroeid tot een volwassen en unieke organisatie binnen een regionaal en landelijk netwerk van muziekeducatie. 

Onderhoud van beeldende kunst in de openbare ruimte en benutting van erfgoed om de kwaliteit van de openbare ruimte te versterken.

Een kwalitatief goed, divers, samenhangend en laagdrempelig aanbod voor alle inwoners van Harderwijk en Hierden en bezoekers van de gemeente. Hierbij is speciale aandacht voor de economische spin-off van culturele activiteiten en voor het benutten van 'de stad als podium'. Dit resulteert in tientallen publiek, soms zelfs gratis, toegankelijk activiteiten in de stad op basis van de rijke historie van gemeente Harderwijk en het historisch centrum.

In 2026 is bezuinigd op de subsidies van de culturele instellingen. In 2027 worden de subsidies weer geïndexeerd, maar de eerdere bezuinigingen en gevolgen hiervan voor de kwaliteit en toegankelijkheid van de activiteiten nauwlettend in de gaten worden gehouden.

In 2026 is begonnen met de evaluatie van de cultuurnota 'Voortbouwen op een stevig fundament' (2022-2025). Deze evaluatie vormt de basis voor de nieuwe cultuurnota die in 2027 tot stand komt.

Versterken ondersteuning amateurkunstbeoefening

Stimulering van levenslange cultuureducatie en talentontwikkeling.

Met een verbeterde podiumvoorziening kan Stad als Podium de komende jaren haar professionele ambities waarmaken voor de inwoners van gemeente Harderwijk. Na kaderstelling door de raad heeft het college besloten om te onderhandelen met Bouw en Infrapark in gemeente Harderwijk om de bestaande podiumvoorziening 'het Garnizoen' te verbeteren. Deze locatie wordt als meest kansrijk gezien om binnen budget de gewenste verbeteringen te realiseren. Wanneer dit niet mogelijk blijkt, wordt naar een andere oplossing gekeken. Indien het wel mogelijk blijkt wordt in 2027 begonnen met het realiseren van de aanpassingen waaronder een uitschuifbare tribune en betere voorzieningen voor publiek en artiesten. Zo kunnen de inwoners van Harderwijk en Hierden nog beter genieten van de podiumkunsten in de eigen stad.

Er wordt jaarlijks een vrijwilligersmarkt georganiseerd, waar ook culturele partners bij betrokken worden.  

Het platform Harderwijk voor Elkaar is gelanceerd, waar vraag en aanbod qua vrijwilligers en vrijwilligerswerk bij elkaar komen.  Ook in 2027 maken de culturele organisaties gebruik van dit platform. Het krijgen en behouden van vrijwilligers - die hard nodig zijn - blijft een grote uitdaging.

Het Noord-Veluws Archief (NoVa) wordt mede in stand gehouden door de gemeente. Het NoVa beheert onder andere de overgebrachte archieven van de gemeente en voert de dienstverlening uit ten aanzien van deze archieven, waaronder de studiezaal. Veelvuldig geraadpleegde archieven kunnen worden gedigitaliseerd voor raadpleging. Daarnaast voert het NoVa ook toezicht uit op het informatie- en archiefbeheer van de gemeente.

Ook in 2027 wordt door middel van subsidies en andere bijdragen voorzien in de toegankelijkheid van de geschiedenis van gemeente Harderwijk door middel van een permanente tentoonstelling hierover in het Stadsmuseum, in de toegankelijkheid van tijdelijke tentoonstellingen over geschiedenis en (moderne) kunst in het Stadsmuseum. 

Eind 2026 opent het nieuwe Marius van Dokkum Museum, waarna het in 2027 klaar is om de bezoekers op de nieuwe locatie aan de Academiestraat 14 te ontvangen.  Dit pand wordt daartoe verbouwd met steun van fondsen, eigen middelen en een incidentele subsidie van de gemeente. Het museum trekt jaarlijks zo'n 80.000 bezoekers naar gemeente Harderwijk. Naar verwachting neemt dit aantal toe in 2027, met een positieve uitwerking voor de binnenstad.

De aanvragen voor een omgevingsvergunning voor het wijzigen/verbouwen van een beschermd gemeentelijk of rijksmonument, worden voor advies voorgelegd aan de commissie omgevingskwaliteit en inhoudelijk beoordeeld. Er wordt toezicht gehouden op de verleende omgevingsvergunning. 

We ondersteunen en stimuleren de instandhouding van monumenten, door het verstekken van subsidies voor onderhoudswerkzaamheden van gemeentelijke monumenten en bepaalde rijksmonumenten. 

Cultuurhistorische waarden, zoals monumenten, karakteristieke/beeldbepalende gebouwen, landschapselementen en archeologische vondsten, worden waar mogelijk behouden, herbestemd en geïntegreerd in nieuwe woon- en werkgebieden. 

De gemeente is volgens de Omgevingswet verplicht om een commissie te hebben, die het gemeentebestuur tenminste adviseert over aanvragen, omgevingsvergunning voor het wijzigen van rijksmonumenten. In de gemeente Harderwijk heeft de adviescommissie Omgevingskwaliteit mede deze taak. De commissie adviseert ook over het wijzigen van gemeentelijke monumenten, het aanwijzen of afvoeren van gemeentelijke monumenten en over welstand.   

Het (laten) inventariseren, waarderen en selecteren van cultuurhistorische waarden van gebouwen, archeologische vindplaatsen en overige locaties/elementen. 

Het aanwijzen van gebouwen en bouwwerken als beschermd gemeentelijk monument. Dit gebeurt door middel van inventarisaties en onderzoek op basis van een door het college en/of raad vastgestelde agenda, of op verzoek van een eigenaar of belangenorganisatie.

Het geven van informatie en voorlichting over (de instandhouding) van monumenten en archeologische vindplaatsen. Dit doen we ondermeer door middel van de gemeentelijke website, informatieborden in de openbare ruimte en het zichtbaar maken van archeologische vondsten in de openbare ruimte. Tevens subsidiëren we de organisatie van de Open Monumentendag. 

Het onderhouden van beschermde rijks- en gemeentelijke monumenten in eigendom, zoals de Vischpoort, Oude Stadhuis, de stadsmuren, Smeepoort en  Catharinakapel. Het onderhoud vindt plaats op basis van het meerjarenonderhoudsplan (MJOP).  

Als uitvoering van de Visie religieus erfgoed worden, in overleg en afstemming met de betrokken eigenaren, de interieurs en roerende zaken van 5 kerkgebouwen geïnventariseerd en gewaardeerd. De kerkeigenaren krijgen op deze manier inzicht en waardering voor het interieur en bijzondere roerende zaken van hun kerkgebouw. 

Door middel van subsidies en andere bijdragen wordt de openbare bibliotheek in stand gehouden door de Stichting Bibliotheek Noordwest Veluwe en wordt de Stichting Veluwe FM in stand gehouden.  

De Cultuurwijzer maakt het voor kinderen, jongeren en volwassenen mogelijk om laagdrempelig kennis te maken met verschillende vormen van kunst en cultuur.

Samen met de bibliotheek voorbereiding op de wettelijke zorgplicht die de gemeente vanaf de ingangsdatum van de nieuwe Bibliotheekwet zal hebben.

De bibliotheek heeft met het Open-Plus concept positieve ervaring opgedaan in de vestiging in Putten. Door de bibliotheek (voor leden) doorlopend open te stellen, kan worden tegemoetgekomen aan de dringende behoefte van met name scholieren en studenten aan een rustige werkplek. Hiermee zal de bibliotheek 24/7 opengesteld worden. In 2026 zal de verbouwing voltooid worden.

Er is sprake van planmatig jaarlijks onderhoud, meerjarig onderhoud (vervanging op basis van technische en economische levensduur), curatief onderhoud (herstellen van schade) en van meer projectmatige werkzaamheden (grootschalige vervanging, renovatie en reconstructie).

Het plantsoen jaarrond op kwaliteitsniveau B en de binnenstad op en parken op A. Onder kwaliteitsniveau B  wordt verstaan: een vorm van onkruidbeheersing waarbij de nadruk ligt op de technische kwaliteit en beeldkwaliteit (beperkte mate van onkruid, de maximale hoogte is 30 cm). Bij niveau A ligt de nadruk meer op een netter beeld. De jaarlijkse noodzakelijke vervanging realiseren. Dit betekent ca. 35.000 m2 plantsoen en ca. 95 bomen.

In categorie A en B  van de ombuigingen is een taakstelling opgenomen voor beheer en onderhoud groen. Voor de jaarschijf 2027 wordt separaat geadviseerd over de te nemen maatregelen op basis van de besloten strategie (advisering 2025) 

Dit betekent de volgende werkzaamheden:

• Het beheer en onderhoud van de gemeentelijke natuurterreinen (met name bossen) waarbij de Natuur, recreatie en houtoogst de drie pijlers zijn
• De jaarlijkse noodzakelijke dunning realiseren, (100 ha met gemiddelde meerjaren opbrengst van c.a. 1.100 m3 per jaar);
• Uitvoering van Faunabeheerplan (Prov. Gelderland)